Bramki logiczne
 
 

  help

Dzisiejsza data


 

Bramka NOT

    Bramka NOT jest najprostrzą w działaniu bramką logiczną. Jej zadaniem jest odwracanie (negowanie) sygnału wejściowego. Gdy na wejściu ustawimy sygnał "1" to na wyjściu otrzymamy "0", a gdy na wejściu ustawimy "0" to na wyjściu pojawi się "1". Wejście bramki, wg przedstawionego poniżej symbolu graficznego, znajduje się po lewej stronie; po prawej jest jej wyjście. Bramka ta posiada tylko jedno wejście. Poniżej przedstawiono układ 7404 zawierający sześć bramek NOT.


Tabela prawdy bramki NOT
wewy
01
10
 
 


Bramka AND

    Wyjście bramki logicznej AND jest w stanie wysokim tylko wtedy, gdy oba wejścia są w stanie wysokim. Symbol logiczny tej bramki i tablicę prawdy pokazano poniżej. Podobnie jak w przypadku bramek OR, dostępne są bramki AND 3- i 4-wejściowe (czasem o większej liczbie wejść). Na przykład, jeżeli 8-wejściowa bramka AND będzie miała wyjście w stanie wysokim tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia będą w stanie wysokim. Poniżej przedstawiono układ 7408 zawierający cztery bramki AND.


Tabela prawdy bramki AND
we 1we 2wy
000
010
100
111
 
 


Bramk NAND

    Bramka NAND stanowi jakby połączenie bramki AND i NOT. Zero logiczne "0" na wyjściu jest ustawiane tylko wtedy gdy na obu wejściach jest jedynka logiczna "1". W pozostałych przypadkach na wyjściu zawsze jest stan "1". Można zauważyć, że jest ona dokładną odwrotnością bramki AND - porównaj tablice prawdy dla obu bramek. Również i ta bramka może mieć wiele wejść i tylko jedno wyjście. Poniżej przedstawiono układy zawierajace cztery bramki NAND: 7400, 7401, 7403.


Tabela prawdy bramki NAND
we 1we 2wy
001
011
101
110
 
 


Bramka OR

    Wyjście brami OR (czyli LUB) jest w stanie wysokim, jeżeli jedno z wejść (lub oba) jest w stanie wysokim. Można to wyrazić za pomocą "tablicy prawdy". Narysowana bramka to 2-wejściowa bramka OR. W przypadku ogólnym bramki mogą mieć dowolną liczbę wejść, ale typowy układ scalony zawiera zwykle cztery bramki 2-wejściowe, trzy bramki 3-wejściowe lub dwie bramki 4-wejściowe. Na przykład, wejście 4-wejściowej bramki OR będzie w stanie wysokim, jeżeli przynajmniej jedno jej wejście będzie w stanie wysokim. Poniżej przedstawiono układ 7432 zawierający cztery bramki OR.


Tabela prawdy bramki OR
we 1we 2wy
000
011
101
111
 
 


Bramka NOR

    Bramka NOR jest odwrotnością bramki OR. Zero na wyjściu pojawia się zawsze wtedy, gdy choćby na jednym z wejść jest jedynka logiczna. Tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia są ustawione w stan "0" na wyjściu pojawia się "1". Poniżej przedstawiono układ 7402 zawierający cztery bramki NOR.


Tabela prawdy bramki NOR
we 1we 2wy
001
010
100
110
 
 


Bramka EXOR

    Exclusive-OR (XOR, czyli WYŁĄCZNIE NIE) jest ciekawą funkcją, chociaż mniej podstawową niż AND i OR. Wyjście bramki XOR jest w stanie wysokim, jeżeli jedno albo drugie wejście jest w stanie wysokim (jest to zawsze funkacja dwóch zmiennych). Bramka XOR realizuje dodawanie bitów modulo-2. Poniżej przedstawiono układ 7486 zawierający cztery bramki EXOR.


Tabela prawdy bramki EXOR
we 1we 2wy
000
011
101
110
 
 




Układy TTL wykorzystujące powyższe bramki logiczne

Układ 7404:




Układ 7400:




Układ 7401:




Układ 7402:



Układ 7403:




Układ 7408:




Układ 7432:




Układ 7486: